Stel je voor dat je aan tafel zit met tientallen financiële adviseurs en je mag ze één vraag stellen: “Wat is de meestvoorkomende fout die mensen maken met hun persoonlijke financiën?” Precies die vraag werd gesteld op een online forum, en de antwoorden waren goud waard. Niet zomaar meningen, maar inzichten van professionals die dagelijks met geldzaken bezig zijn.
We hebben de beste tips verzameld en ontdekt welke tien financiële fouten keer op keer terugkomen. Het zijn valkuilen waar velen van ons intuïtief misschien wel iets van aanvoelen, maar die we toch vaak negeren. Ben je klaar om je financiële toekomst een boost te geven? Laten we beginnen!
1. Niet vroeg genoeg beginnen met beleggen
Dit is misschien wel de grootste gemiste kans voor velen. Wanneer is het juiste moment om te beginnen met beleggen? Letterlijk zo vroeg mogelijk! Veel mensen in hun twintiger jaren dragen het absolute minimum bij aan hun pensioen en denken dat het wel goed zit. Maar daarmee loop je jaren van samengestelde rente mis.
De cijfers zijn soms schokkend. Als je vanaf je 21e jaar consistent een bedrag investeert (denk aan €6.000 per jaar), kun je tegen je 41e al meer dan €300.000 hebben. Tegen je 51e? Bijna €800.000. En op je 61e, ervan uitgaande dat je er nooit aankomt en een stabiel rendement van 8% behaalt, heb je bijna €1,8 miljoen om van te genieten tijdens je pensioen. Dat is toch ongelofelijk? Wachten tot je veertiger bent, betekent dat je jaarlijks veel meer moet inleggen om hetzelfde bedrag te bereiken. Tijd is hier je beste vriend.
2. Niet genoeg sparen
Slechts een klein deel van de mensen voelt zich zeker dat ze genoeg geld hebben gespaard voor hun pensioen. Dat betekent dat de overgrote meerderheid niet op koers ligt. Bij sparen denken we niet aan geld voor een vakantie of nieuwe auto; dat is uitgeven. We hebben het over een spaarpercentage: het deel van je nettoloon dat je opzijzet voor je toekomstige zelf.
En hier komt een interessant inzicht: elke betaling die je doet aan de hoofdsom van een schuld, telt als sparen. Als je bijvoorbeeld €500 aflost op je studielening en €300 daarvan is de hoofdsom, dan heb je technisch gezien €300 ‘gespaard’. Het draait allemaal om het verhogen van je nettovermogen. Het doel? Probeer minimaal 20-25% van je inkomen te sparen en te beleggen. Als je ouder bent en nog achterloopt, mik dan hoger.
3. Leven op geleend geld (slechte schulden)
De gemiddelde persoon heeft duizenden euro’s aan creditcard- of persoonlijke leningen. Dat is een enorm probleem. Waar mogelijk is het het beste om schulden aflossen koste wat het kost te vermijden. De enige uitzondering hierop is vaak een hypotheek voor je eigen huis. Alle andere schulden – creditcards, persoonlijke leningen, studieschulden, flitskredieten – worden gezien als ‘slechte’ schulden.
Heb je meerdere consumentenschulden? Maak het aflossen daarvan je absolute prioriteit. Begin met de schulden met de hoogste rentes, zoals flitskredieten en creditcards, gevolgd door andere persoonlijke leningen en daarna studieschulden. Schulden beroven je van je toekomstige zelf voor pleziertjes van nu. Het maakt sparen en beleggen aanzienlijk moeilijker.
4. Geen noodfonds opbouwen
We weten allemaal dat een noodfonds een redder in nood kan zijn, maar hoeveel heb je precies nodig? Een goed gevuld noodfonds opbouwen is cruciaal voor elke levensfase.
– Tieners: streef naar €1.000.
– Twintigers: €3.000 tot €5.000. Getrouwd? Verdubbel dit naar €8.000-€10.000.
– Dertigers: drie tot zes maanden aan vaste lasten. Met kinderen of getrouwd? Minimaal zes, liever negen tot twaalf maanden.
– Veertigers: twaalf tot achttien maanden aan vaste lasten.
– Vijftigers: twaalf maanden zou voldoende moeten zijn, vooral als je geen afhankelijke personen meer hebt.
Het belangrijkste is dat je je maandelijkse uitgaven precies kent. Dit inzicht vormt de basis van al je financiële beslissingen en helpt je vaak ook manieren te vinden om je uitgaven te verminderen.
5. Te pessimistisch of te conservatief zijn over beleggen
Sommige mensen hebben een negatieve houding ten opzichte van geld en vooral beleggen tips. Ze denken dat beleggen te risicovol is, of alleen voor anderen. Ze horen over crashes en besluiten dat het de moeite niet waard is. Dit is een grote fout! Iedereen, in elke situatie, kan zijn vermogen laten groeien als ze gecommitteerd zijn, zich informeren, positief blijven en consequent kleine stappen zetten.
De aandelenmarkt heeft historisch gezien ups en downs, maar gemiddeld levert deze ongeveer 8% per jaar op. Niet investeren, of niet genoeg investeren, dat is pas het echte risico. Investeer!
6. Inflatie negeren
Inflatie is een stille dief. Het is cruciaal om hier rekening mee te houden in je financiële plan. Een euro van vandaag is veel minder waard dan een euro van gisteren. €100 in 1985 had bijvoorbeeld dezelfde koopkracht als €38 in 2021. Dat komt omdat alles jaarlijks duurder wordt, gemiddeld zo’n 2-5%.
Je geld op een normale spaarrekening laten staan, betekent dat het letterlijk aan waarde verliest. Beleggen is niet alleen om rijk te worden; het is ook om je koopkracht te behouden en te beschermen tegen inflatie.
7. Proberen de markt te timen
In een ideale wereld koop je aandelen wanneer ze het laagst zijn en verkoop je ze wanneer ze het hoogst zijn. Maar de realiteit is heel anders. Niemand kan de markt consistent timen. Er zijn simpelweg te veel variabelen en factoren. Zelfs experts die de markt al decennia bestuderen, zullen je vertellen dat het onmogelijk is.
Wat is het alternatief? Doe twee dingen goed: dollar cost averaging en automatiseer je investeringen. Dollar cost averaging betekent dat je met vaste intervallen een vast bedrag investeert, ongeacht de marktomstandigheden. Of de markt nu stijgt of daalt, je blijft consistent. En door dit te automatiseren, hoef je er niet eens over na te denken. Je stelt het één keer in en de rest gaat vanzelf.
8. Onvoldoende verzekerd zijn
Verzekeringen zijn niet het meest spannende onderwerp, dat begrijpen we. Maar het is van levensbelang. De meeste mensen hebben een autoverzekering en denken misschien aan een verzekering voor dure gadgets, maar ze overwegen zelden arbeidsongeschiktheidsverzekeringen, levensverzekeringen of een betere zorgverzekering.
Een noodfonds is er voor kleine noodgevallen, maar verzekeringen vangen de grote klappen op: een ernstige ziekte, onverwacht overlijden. Denk eens goed na over je verzekeringspakket, vooral als je een gezin hebt. Een overlijdensrisicoverzekering (term life insurance) kan je gezin al voor een klein bedrag per maand dekken, mocht jou iets overkomen. Verzekeringen voelen misschien als ‘dood geld’, maar ze zijn absoluut noodzakelijk. En vergeet niet jaarlijks je polissen te controleren op betere tarieven!
9. Geen estate planning (nalatenschapsplanning)
Veel mensen vergeten het belang van een testament en nalatenschapsplanning. Het is niet zo pijnlijk als je misschien denkt, maar wel cruciaal. Zorg ervoor dat alles waar je zo hard voor hebt gewerkt, in de juiste handen terechtkomt. Er zijn talloze verhalen over gescheiden stellen die hun testament niet hebben bijgewerkt, met als gevolg dat een ex-partner alles erft in plaats van de huidige. Pak dit aan; een professional kan je hierbij helpen.
10. Geen financiële doelen opschrijven
Dit lijkt simpel, maar het is een reusachtige fout. Doelen zijn pas echt als je er serieus over nadenkt, ze formuleert en – het allerbelangrijkste – ze opschrijft. Fysiek in een notitieboekje, of digitaal in een document. Maak zowel korte- als langetermijndoelen voor je persoonlijke financiën en investeringen.
Zorg dat je doelen specifiek, meetbaar, uitdagend maar haalbaar zijn, en dat ze je inspireren. En vergeet niet financiële educatie als onderdeel van je doelen op te nemen. Op school leerden we niets over geld, dus het is aan jou om het initiatief te nemen en te leren, net zoals je nu doet. Zoals we zeggen: leer of loop achter.
Veelgestelde Vragen
1. Waarom is vroeg beginnen met beleggen zo belangrijk?
Vroeg beginnen met beleggen profiteert maximaal van het samengestelde rente-effect. Je geld genereert rendement, en dat rendement genereert op zijn beurt weer rendement. Hoe langer je dit proces de tijd geeft, hoe exponentiëler je vermogen groeit. Door al in je twintiger jaren te starten, kun je met relatief kleine, consistente bijdragen miljonair worden tegen je pensioen.
2. Welk spaarpercentage moet ik nastreven?
Experts adviseren om te streven naar een spaarpercentage van minimaal 20-25% van je netto-inkomen. Als je in je twintiger jaren bent, is 20% een goed startpunt. Ben je in de dertig of veertig en heb je het gevoel dat je achterloopt, dan is het verstandig om een hoger percentage van je inkomen opzij te zetten om sneller terrein terug te winnen en te sparen voor pensioen. Vergeet niet dat aflossen op schulden ook meetelt als sparen voor je nettovermogen!
3. Hoeveel geld moet ik in mijn noodfonds hebben?
De aanbevolen grootte van je noodfonds hangt af van je levensfase en situatie. Als tiener is €1.000 een goed doel. Twintigers moeten mikken op €3.000-€5.000 (of het dubbele als ze getrouwd zijn). Dertigers hebben idealiter drie tot zes maanden aan vaste lasten achter de hand, oplopend tot zes tot twaalf maanden met een gezin. Veertigers wordt geadviseerd om twaalf tot achttien maanden aan lasten te dekken, en vijftigers twaalf maanden. Het belangrijkste is dat je een duidelijk beeld hebt van je maandelijkse uitgaven.
